“Reklam sektörünün gelişmesi için ajanslar iş birliği yapmalı”

Azerbaycan’da doğan Orhan Kerimov, üniversite eğitimini tamamlamak için İstanbul’a geldi. İstanbul Üniversitesi İletişim fakültesi, Radyo Sinema Tv bölümünde okurken, ilkokuldan beri içinde bulunduğu müziğe devam etti. Ajansıyla aynı ismi taşıyan “EndorFin” adında bir grup kurdu. Kısa film festivalinde filmleri gösteriliyordu, iş hayatına film prodüksiyon işlerinde çalışarak başladı. Aktif bir şekilde, müzik, sinema ve genel olarak sanatla uğraştı.

2009 yılında dijital reklamcılığa ilgi duymasıyla reklam sektörüne geçiş yaptı. İstanbul’da birçok reklam ajansında deneyim kazandıktan ve bir çok büyük markaya hizmet verdikten sonra, McCann Baku şirketinde, Digital Creative olarak çalışmaya başladı. Burada Azerbaycan ve Kazakistan’daki Coca-Cola ve alt brandlerini yönetti ve yaratıcı dijital projeler üretti. Kısa bir sonra Endophin reklam ajansını kurdu.

Genç yaşta başarılı işler yapan Orhan Kerimov, Azerbaycan'ın reklam sektörüne ilişkin sorularımızı yanıtladı.

Endorphin Ajans, firmalara hangi hizmetleri sunuyor?


Endorphin 3 senelik bir ajans ve çalıştığımız markalara yaratıcı, dijital ve marketing hizmetleri sunuyoruz. Kurulduğumuz ilk yıllarda ağırlıklı olarak dijital işler yaptığımız için sektörde bizi daha çok sosyal medya, dijital ajans olarak biliyorlar ama şu an aralarında yerli büyük ve global markalar olmak üzere bir çok markamıza 360 derece kampanyalar kurguluyor, tv reklamlarını çekiyor ve integrated marketing campaignler düzenliyoruz. Kısaca A-dan Z-ye hizmet veriyoruz. 


Günümüzde ajanslarla iş birliği yapmayan firma neredeyse yok gibi. Azerbaycan’da reklam sektörünü nasıl değerlendiriyorsunuz?


Açıkcası Azerbaycan’da ajansla iş birliği yapmayan çoğu sayıda firma görebilirsiniz. Genel olarak sektör analizi yaparsak Azerbaycan’da hala reklam denildiği zaman tabela, billboard, broşür dağıtmak gibi hizmetler şirketlerin aklına geliyor. Bir çok büyük markalar yılda 1-2 kere tv reklamlarına bütçe harcıyor, genelde küçük kampanyalar görüyoruz. Dijitalda bir yükseliş var ama ne yazık ki dijital eşittir sosyal medya olarak görülüyor. Medya bütçeleri yaşanan ekonomik dalgalanmalar sonrası bir hayli düştü. Tabi bu pazarda, TV, Radio ve diğer OOH kanalları da etkilemedi değil. Yaratıcı reklam modellerine çok sık rastlanmıyor. Ajanslar ve markaların arasındaki iş birliği de zor ilerliyor. Markanın ajanstan ne istediği, ajansın markaya ne vermesi gerektiği çok belirgin değil. Rekabet ortamı olmayan bir sektör. Bir kaç kategoriyi göz önünde bulundurmazsak, genel olarak başarılı olanın tekrarlandığı bir iletişim hakim. 


Türkiye’de çoğu firmalar yurtdışındaki ajanslarla çalışmayı tercih ediyor. Firmaların Azerbaycan ajanslarına genel yaklaşımını nasıl değerlendiriyorsunuz?


Azerbaycan’da 2014 öncesi bir çok büyük proje, yurtdışındaki ajanslar ya da lokaldeki global network ajanslar aracılığıyla yapılıyordu. Devalüasyon sonrası bütçeler azalmasına rağmen lokalde bir canlanma var diyebiliriz. 

Firmalar lokal pazarın gelişimine destek olmak için yerli ajanslara güvenmek zorunda, tabi bu da kolay olmuyor. Çünkü sektörde tecrübeli eleman, işini bilen profesyonel kişiler ne yazık ki yeteri kadar yok. Müşteri tarafı da yetersiz. Bu yüzden çok az sayıda ajans şu an gerçekten reklam anlamında kaliteli işler çıkarıyor ya da çıkarmaya çalışıyor.


Sektörün geliştirilmesine dair hedefleriniz nelerdir?


Sektörün gelişmesi için rekabet çok önemli. İster ajanslar arasında isterse de markalar arasında ama şu an ne yazık ki bunu hissedilir bir şekilde göremiyoruz. Bazı kategorilerde rekabet var ama yeterli değil. Ajansların birliği yok, bunun oluşması gerekiyor. Gerçekten çok az sayıda kaliteli eğitim veren yerler var. Summitler, konferanslar senede bir düzenleniyor ya da hiç düzenlenmiyor. Yurtdışında önemli ve tecrübeli kişilerin ülkemize gelmesi ve tecrübelerini paylaşması lazım, networking ortamlarının artması lazım. Ajanslar kendilerini tanıtmak için ortaya büyük, etkili ve yaratıcı işler koymaları gerekiyor bunları da çok nadiren görüyoruz. Ajansların yeterli bütçeleri olmadığı için kendi çalışanlarını yurtdışı fuarlara ya da konferanslara gönderemiyorlar. Marka tarafının da paralel gelişmesi ve ne istediğini bilmesi çok önemli, bütçeler yıllık doğru planlanmalı ve reklamın markaya kattığı değer önemsenmeli. 
 

“Azerbaycan’da sinemanın gelişmesi için devlet desteği şart”

Azerbaycan televizyonu ve sinemasına ait pek fazla proje göremiyoruz. Bunun sebebi nedir? Azerbaycan’da medya sektörüne önem verilmiyor mu?


Azerbaycan’da medya sektörünün şu an çok iyi durumda olmamasının bir çok nedeni var. İster TV, Radyo ve online medya, ciddi sıkıntılar olduğu belli. Ben sinemadan bahsetmek istiyorum, aslında 2-3 sene öncesine kadar neredeyse hiç bir film, üretmiyorduk festival filmleri hariç. Şu an yüzde 90 düşük bütçeli komedi filmleri üretilmeye başlasa bile bu bir umut. Tabi burda arz ve talep olayını da unutmayalım. Bakü dışında bildiğim kadarıyla sadece Gence, Sumqayıt ve Nahçıvan’da sinema salonu bulunuyor. Genelde de bu salonlarda Türkçe, Rusça filmler gösteriliyor. Lokal filmler hariç ve günlük hayatta Azerbaycan dilini konuşan milyonlarca insan önemsenmiyor ve ne yazık ki sinamalarımızdan hala Rusça filmler gösteriliyor. Filmlerde altyazı da kullanılmıyor. Anlayan da anlamayan da sinemada filmleri Rusça izliyor. Şu an hem yerli kaliteli film üreten hem de kaliteli dublajı geliştirenlerin emeğini de unutmayalım. Ama düşünüyorum ki, şimdiki durumda medya ve sinemanın gelişmesi için bunu bizzat devletin desteklemesi gerekiyor. 


Eğitiminizi Türkiye’de tamamladınız. Türkiye’de iş hayatına atıldınız. Şu an Azerbaycan’da çalışmaya devam ediyorsunuz. İki ülkenin medya sektörünü nasıl yorumluyorsunuz? 


Türkiyede reklamcılık çok ön sıralarda. Bunu kıyaslamayalım bile lütfen. Sinema ve yayın kuruluşları olarak da değerlendirdiğimiz zaman ister ekonomik, ister bakış açısı ve kaliteli yayıncılığı düşünerek Azerbaycan’ın Türkiye’den öğrenceği çok şeyinin olduğunu düşünüyorum. Ama Azerbaycan gelişiyor…


Türkiye - Azerbaycan dostluğu için ise: 
"Bir millet iki devlet". Bu gayeniz için size teşekkür ediyorum ve hem kendim hem ajansım adına başarılar diliyorum! diyen genç iş adamı Orhan Kerimova başarılarının devamını diliyoruz.

No Comments Yet

Comments are closed

Turkaz Magazine dijital dergi platformudur.
Hello. Add your message here.